Impossible is nothing

Mintzalditxoarekin hasteko, Vegecio IV.mendeko idazlearen esaldi esanguratsu batek dio: bakea nahi baduzu, gerrarako prestatu zaitez. Nik idazle honekin bat nator, gerrateen helburu nagusiena bakea baita. Beste alde batetik, aldiz, ez nator bat, bakea lortzeko ez baita beti gerratea sortu behar.
Gerrateaz hitz egiten hasteko, hiztegiaren arabera gerra hitza herri, giza talde edo estatu bi edo gehiagoren arteko arma bidezko borroka esan nahi du.
Gerrateak, halaber, ez dira beti mota berekoak. Kontzeptu honen barruan, hainbat aldaera aurki ditzakegu, hots, gerrate zibila, airetiko gerratea, gerrate konbentzionala, gerrate hotza, gerrate mundiala, gerrate nuklearra, itsas gerratea, gerrate elektronikoa, informazio gerratea, lur gerratea, gerrate santua, gerrate kimikoa eta trintxera gerratea hauen adibide batzuk dira.
Gerrateei buruzko beste kontzeptu baten aipamena egitean, gerrate baten kausak daude. Hauen artean hiru ezberdin bereizten dira: kausa psikologikoak, gatazken oharpenean oinarriturikoak, kausa tradizionalak, ekonomian, lurraldeen konkistan edota etnian oinarritzen direnak eta kausa modernoak, gabezia demokratikoan, militarismoan eta garapen urriko herrien pobretzean oinarritzen direnak.
Historian zehar gerrateen amaiera suposatu duen akordioa ituna da, nahiz eta gerrateen amaiera suposatzea ez izan itunak bete dezakeen betebehar bakarra. Itun bat sinatzeko lau fase egiten dira: negoziazioa, testuaren adopzioa, kautotzea eta onespen prestazioa.
Negoziazioan, akordioa bermatzeko baldintza azpimarragarriena dena, estatu negoziatzaileak testua prestatzeaz arduratzen dira. Fase hau luzeena da, alderdien nahiak ase ditzakeen testu bat aurkitzeak urte batzuk suposa ditzakeelako.
Negoziazio fasearen ondoren, testuaren adopzioa dator. Bertan parte hartzaile guztiak testuarekin ados jartzeko helburua dute. Lehenaldian, estatu negoziatzaile guztien aldeko botoa behar zen. Gaur egun, sistema hau aldebiko itunetan erabiltzen jarraitzen da. Alde askotako itunetan, ostera, gehiengoan oinarrituriko sistema erabiltzen da 1969.urteko Vienako Konbentzioaren 9.artikuluan aitortu zenetik.
Hurrengo fasea kautotzea da. Akordio hau itunaren erabateko eta benetako edukia finkatzeaz arduratzen da.
Azkenik, onespen prestazioaren fasea dator. Fase honetan estatu parte hartzaileak itunaren parte izan nahi duten ala ez erabakitzen dute. Onartzen ez duenak ez da hura egitera derrigortzen. Praktikan, onespen prestazioa egiteko bi era ezberdin bereizten dira: era errazean eta zinezko eran.
Mintzalditxo honekin amaitzeko, munduan zehar errekorrak hautsi dituzten gerrate batzuei buruz hitz egingo dut. Adibidez, gerraterik luzeena Araukoko gerratea izan zen, 300 urteko iraupenarekin. Gerraterik motzena, aldiz, Britainia Handia eta Zanzibarren artekoa izan zen, estatistiken arabera 38 minutu baino ez iraun zuena. Gerraterik odoltsuena, zalantzarik gabe, Bigarren Mundu Gerra izan zen, 61.820.315 hildako egonik. Era berean, Bigarren Mundu Gerra munduko gerraterik garestiena izatearen errekorra dauka, 5 bilioi dolar inguru gastatu baitziren bertan.

Zabaldu Bildu.net | del.icio.us