Impossible is nothing

Garai honetan, zure bizitza-kalitatea hobetzea, hil edo biziko kontua zen; bizitza-kalitatea hobetu nahi izango bazenu, bizitza arriskuan jartzea baino ez litzateke irtenbidea izango, zortea izan ez zuten kasuetan bizirik gabe amaitu arren, Alan Furstek idatziriko “The Foreign Correspondant” liburuan pertsona batzuk Mussoliniren diktaduratik ihes egin zuten bezalaxe, hala nola; testuan agertzen den 1938ko neguaren amaieran intelektual italiarrek zortea izan zuten kasua, Parisera ihes egitean.
Nire familiaren inguruan bizi izan zen antzeko egoera bat, nahiz eta Mussolini edota Hitlerren diktaduren ondorengoa izan, Espainian, Francoren diktaduran, nire berraitonak bere laguna zen eta Francoren polizia bilatzen ari zen ezkerreko politikari bat bere etxean ezkutatzeko erabakia hartu zuen, bere bizitza ere arriskuan jarriz. Dena den, zortea izan zuten, eta poliziak berraitonaren etxean pertsona hori ikusi zuen galdetu ziotenean, berraitonak ezetz esan eta poliziek sinetsi egin zioten. Horren ondoren, berraitonak lagunari bere etxean hura ezkutatzeak bere familiarekiko suposatu zuen arriskua ikusirik, lagunari aurrerantzean beste leku batean ezkutatu beharko zuela esan zion, berraitonak ezin zuelako bere bizitza arriskuan jartzen jarraitu, noizbait hura harrapatuko zutela eta biak egoera berean amaituko zutela pentsatzean.
Gai hau erlijioko ikasgaian ikusten ari garenarekin lotuz, Mussolini eta Hitlerren diktaduren garai honetan, pertsona batzuk gor eta mutu gelditu ez zirenaren ondorioz, beste herrialde batera ihes egitea lortu zuten, askatasuna eta bizitza-kalitate hobeagoa lortuz. Beste batzuk, era berean, ez ziren gor eta mutu gelditu, baina ezin izan zuten beste herrialde batera ihes egin, eta exekutatuak edota kartzelatuak amaitu zuten. Dena den, gor eta mutu gelditu ez ziren pertsonak, ihes egiteko %50-eko aukera zuten, gor eta mutu gelditu zirenak, ordea, denak exekutatuak edota kasu batzuetan kartzelatuak amaitu zuten, ihes egiteko aukera are urriagoa izanik. Hala ere, azkeneko hauek ihes eta aske izateko aukerak zituzten ere, “La Lista de Schindler” filmean ikusi genuen bezala, non Schindlerrek holokaustotik hainbat judutar askatu zituen gerra amaitu zen arte.
Testuan aipatzen den beste gai bati buruz iritzia ematean, Furstek idazteko gatazka etiko-morala zein armatua behar duenean garai batean estatuko egoera txarrari zein gatazkei buruz idazten zuten idazle belaunaldi batzuk gogorarazten dizkit, hala nola; 98ko belaunaldiaren barne zeuden Pio Baroja, Miguel de Unamuno, Ramon Maria del Valle Inclan eta Antonio Machado, besteak beste. Idazle hauek, Espainiak garai horretan bizitzen ari zen gainbehera, Estatu Batuen aurka izan zuen gerrak Espainiak Amerikan zituen azken koloniak galtzea suposatu zuen, eta atzerapenari, Miguel Primo de Riveraren diktadurak gauzaturiko atzerapena, buruzko literatura lantzen zuten. Gaur egun, ordea, demokraziak munduko gehiengo zatian hartu duen indarra dela eta, oso arraroa litzateke gaur egun garai hartan zeuden gatazka politiko horiek bezalakoak gertatzea. Hala ere, nire ustez Alan Furstek gatazka etiko-moralei buruz idazteko aukeraren bat izango du, orain direla urte batzuk Estatu Batuen eta Afganistan edota Iraken artean gertatu zena bezalakoa.
Testuak prentsa klandestinoaren gaia azaltzen duenean, nire ustez prentsa mota honen salmenta diktadurak amaitu ziren bezain pronto amaitu behar izango zukeen, diktadoreek haien pentsaera edota ideologia hedatzeko erabiltzen baitzuten, eta gaur egun diktadura baino hobeto funtzionatzen duen sistema demokratikoa dugula, ez litzateke komenigarria izango pentsaera diktatorialak zabaltzea.

Zabaldu Bildu.net | del.icio.us